B1 vitamini, tiamin adıyla da bilinen bir B vitaminidir. Besinlerden enerji elde edilmesine ve sinir sisteminin normal işleyişine katkı sağlar. Vücut tiamini kendisi üretemez; gereksinim genellikle beslenmeyle karşılanır. Bu rehber, günlük besin seçimiyle eksiklik nedeniyle verilen ilaç tedavisini birbirinden ayırır.
B1 takviyesi herkese gerekli mi?
Tiamin ilaçları B1 eksikliğinin önlenmesi veya tedavisi için kullanılır. Yeterli beslenen herkesin ayrıca tablet alması gerektiği sonucu buradan çıkarılamaz. Ağır eksiklikte hastanede enjeksiyon gerekebilir; markette satılan multivitamin ile bu tedavi aynı şey değildir. Takviyenin alınma nedeni, ürünün nasıl kullanılacağını da belirler.
B1 vitamini hangi besinlerde bulunur?
Günlük menüde farklı kaynaklara yer verebilirsiniz:
- Mercimek, fasulye ve bezelye gibi baklagiller.
- Buğday kepeği ve diğer tam tahıllı besinler.
- Balık, et ve yumurta.
- Tiamin eklenmiş bazı kahvaltılık tahıl ve diğer zenginleştirilmiş ürünler.
Her kahvaltılık ürünün zenginleştirildiğini varsaymayın; içerik bilgisini ambalajdan kontrol edin. Eksiklik nedeniyle ilaç verildiyse, besinleri çeşitlendirmek ilacı kendiliğinden bırakmak anlamına gelmez. Uzun süreli veya yoğun alkol kullanımı tiaminin emilmesini engelleyebilir. Eksiklik tedavisi sırasında alkolden kaçınmak önemlidir.
Günlük ihtiyaç neden tek bir tablet dozu değildir?
EFSA, yedi aydan büyük gruplar için tiaminin toplum referans alımını enerji gereksinimiyle ilişkilendirir: megajul başına 0,1 mg. Bu, beslenme yeterliliğini değerlendirmede kullanılan bir referanstır; eksikliği olan kişiye reçete edilecek doz değildir. İnternette görülen farklı sayıları değerlendirirken hangi yaş grubu ve hangi referans sisteminden söz edildiğine bakın.
Ağır eksiklik, sinir ve kalp-damar sistemini etkileyen beriberiye yol açabilir. Belirgin yorgunluk, koordinasyon güçlüğü ve kilo kaybı bu tabloda görülebilir. Böyle yakınmalar yalnız günlük menüyü değiştirmekle geçiştirilmemelidir.
Eksiklik saptandığında tedavi nasıl planlanır?
Doz ve kullanım süresi, tiamine neden ihtiyaç duyulduğuna ve kişinin durumuna göre belirlenir. Tedavi, düzeyler ve yakınmalar düzelene kadar sürebilir; daha sonra eksikliğin tekrarını önlemek için farklı bir plan gerekebilir. Çocuklarda doz ayrıca hesaplanır. Bu nedenle yetişkin tabletini çocuğa aynı şekilde vermeyin.
İlaç kullanıyorsanız ne zaman yeniden değerlendirileceğinizi ve ne kadar süre devam edeceğinizi reçeteleyen hekimle netleştirin. Emilim güçlüğü devam eden bazı kişilerde daha uzun süreli kullanım gerekebilir; kendinizi iyi hissetmeniz her zaman tedavinin bitmesi demek değildir. Tersine, internetteki yüksek doz şeması da size aynı tedavinin gerektiğini göstermez. Size verilen planın ne zaman gözden geçirileceğini öğrenin. Unutulan dozu telafi etmek için çift doz almayın. Sinir yakınmalarının değerlendirilmesi için B1 ve sinir sağlığı rehberini; diğer B vitaminleri için B2 rehberini ve B6 besin kaynaklarını okuyabilirsiniz.
Kaynaklar
Yayın bilgileri
- Tarih bilgisi
- Yayın tarihi:
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tıbbi içerik sınırlarını okuyun.