Tatlı Krizi Neden Olur?

Tatlı isteğini izlerken açlık-tokluk düzeni, uyku, stres, porsiyon farkındalığı ve beslenme günlüğünün değerlendirilmesi.

Tatlı krizi, belirli bir yiyeceğe yönelik güçlü isteği anlatan günlük bir ifadedir; tek başına hastalık tanısı değildir. Yiyecek görüntüleri ve çevredeki besin uyaranları bu istekle ilişkili olabilir. Nedenini anlamak için yalnız ne istediğinize değil, isteğin hangi koşullarda ortaya çıktığına da bakmak gerekir.

Görüntü ve ortam isteği etkileyebilir mi?

Besin uyaranları ve yeme isteği üzerine yapılan bir araştırma sentezi, bu etkenlerle sonraki yeme davranışı arasında ilişki bulmuştur. Görsel uyaranlar da incelenmiştir. Bu sonuç, her tatlı isteğinin bir görüntüden kaynaklandığını veya aynı etkinin herkeste oluştuğunu göstermez; kişisel nedeni tek başına belirlemez.

Uykusuzluk neden gözden geçirilir?

On iki sağlıklı genç erkekle yapılan kısa bir randomize çapraz çalışmada uyku kısıtlaması daha fazla açlık ve iştahla, özellikle enerjisi yüksek karbonhidratlı yiyeceklere yönelik istekle ilişkili bulunmuştur. Çalışma iki günlük koşulları karşılaştırmıştır. Kadınlar, çocuklar veya farklı hastalıkları olan kişiler için aynı büyüklükte sonuç çıkarılamaz.

Bu küçük çalışma, tatlı isteği bulunan herkesin hormon bozukluğu olduğunu kanıtlamaz. Uyku saatini ve isteğin görüldüğü günü birlikte kaydetmek, kendi örüntünüzü konuşmaya yardımcı olabilir; bu kayıt hormon ölçümü veya tanı testi değildir.

Öğünleri ağır biçimde kısıtlamak çözüm mü?

Bazı kişilerde öğün atlama, yetersiz yeme veya belli yiyecekleri bütünüyle dışlama gibi sağlıksız diyet uygulamaları tıkınırcasına yemeye katkıda bulunabilir. Bu nedenle tatlı isteğini daha ağır kısıtlamayla cezalandırmak uygun bir başlangıç değildir. Tek bir isteği, kontrol kaybıyla tekrar eden yeme ataklarıyla karıştırmamak gerekir. Bu sorun genetik, duygusal, sosyal ve çevresel etkenlerle ilişkili olabilir; irade eksikliği diye etiketlenmemelidir.

Ne zaman destek alınmalı?

Kısa sürede çok miktarda yeme, duramama hissi, gizlice yeme veya sonrasında yoğun suçluluk tekrar ediyorsa sağlık profesyoneliyle görüşün. Bu belirtiler üzerinden kendi kendinize tanı koymayın. Destek görüşmesinde yediğiniz miktar kadar kontrol kaybını ve yaşadığınız sıkıntıyı anlatmak da önemlidir.

Tatlı isteğine belirgin susama, sık idrara çıkma veya açıklanamayan kilo kaybı eşlik ediyorsa tıbbi değerlendirme gerekir. Bunlar diyabet değerlendirmesinde önem taşıyabilecek belirtilerdir; yalnız tatlı istemekle diyabet veya belirli bir mineral eksikliği tanısı konulamaz. Gerekli testler belirtiler ve öyküyle birlikte seçilir.

İlgili Okumalar

Kaynaklar

Editoryal şeffaflık

Yayın bilgileri

Yayın sorumlusu
Op. Dr. Ali Gürtuna
Tarih bilgisi
Yayın tarihi:

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tıbbi içerik sınırlarını okuyun.