Sigara Kalp Damar Riskini Nasıl Artırır?

Sigara, damarların iç yüzeyini zedeleyerek, pıhtılaşma eğilimini artırarak ve damar içindeki plak birikimini hızlandırarak kalp-damar riskini artırır. Etki yalnız akciğerlerle sınırlı değildir; kalbi besleyen damarlar, beyin dolaşımı ve bacak damarları da etkilenebilir. Sigarayı bırakmak, risk azaltma planının temel adımlarından biridir.

Damarlar nasıl etkilenir?

CDC, sigaranın kanın pıhtılaşmasını kolaylaştırabileceğini, damarları daraltabileceğini ve damar içi plak oluşumunu artırabileceğini belirtir. Trigliseridleri yükseltmesi ve HDL kolesterolü düşürmesi de mümkün olabilir. Ancak bütün risk tek bir kolesterol sonucuyla açıklanmaz; bir laboratuvar değerinin iyi görünmesi sigaranın diğer damar etkilerini ortadan kaldırmaz.

Az sayıda sigara veya pasif duman önemsiz mi?

Hayır. Günde az sayıda sigara içenlerde de erken kalp-damar hasarı bulguları görülebilir. Başkasının sigara dumanını solumak da kalp hastalığı ve inme riskini artırır. Bu nedenle yalnız kendi tüketiminizi değil, evde ve işte duman maruziyetini de azaltmak önemlidir. “Ben içmiyorum” demek pasif maruziyeti değerlendirme dışında bırakmaz.

Kalp hastalığı başladıysa bırakmak geç mi?

Koroner kalp hastalığı bulunanlar da bırakmaktan yarar görür. Sigara içmeye devam etmekle karşılaştırıldığında bırakmak, yeniden kalp krizi ve kalp hastalığından ölüm riskini azaltabilir. Risk azalması zaman içinde sürer; bırakmanın yararı yalnız genç veya kısa süredir içen kişilerle sınırlı değildir.

Bırakma desteği nasıl seçilir?

Tek başınıza bırakmakta zorlanıyorsanız sağlık profesyoneliyle bir bırakma planı görüşün. Danışmanlık veya destek grupları yardımcı olabilir. Hangi durumda sigaraya yöneldiğinizi ve önceki denemelerde neyin zorlaştığını anlatmak, desteğin günlük yaşamınıza uyarlanmasını kolaylaştırır; bütün sorumluluğu yalnız iradeye yüklemek gerekmez.

Nikotin bağımlılığı, bırakma isteği olsa da tütün kullanımını sürdürebilir. Sigara bırakmada kullanılan nikotin yerine koyma ürünleri ve başka tıbbi seçenekler, davranış desteğiyle birlikte değerlendirilebilir. Uygun ürün seçimi; yaş, gebelik veya emzirme, kalp hastalığı ve diğer ilaçlar gibi bilgilere göre yapılır. Bu seçenekler için kendi kendinize doz veya ürün birleşimi belirlemeyin.

Elektronik sigara güvenli bir kalp çözümü mü?

Elektronik sigara kullanıyorsanız bunu da görüşmede belirtin. NHLBI, bu ürünlerdeki nikotin ve aroma bileşenlerinin kalp ve akciğerlere zarar verebileceğine ilişkin kanıt bulunduğunu belirtir. Kullanılan ürünün adının değişmesi, sağlık değerlendirmesini gereksiz kılmaz; bırakma desteği kişisel durumunuzla birlikte planlanmalıdır.

İlgili Okumalar

• Hareketsizlik Kalp Damar Riskini Artırır mı?
• Kalp ve Damar Sağlığı Rehberi
• Kalp Damar Hastalığı Riski Hesaplama
• Diyet ve Beslenme Rehberi
• Diyabette Kalp Koruması Nasıl Planlanır?

Kaynaklar

• CDC — Sigara ve damarlar
• NHLBI — Sigarayı bırakma
• FDA — Bırakma desteği