Hamilelikte Ağız ve Diş Sağlığını Etkileyen Faktörler

Gebelikte hormon değişiklikleri diş etinin plağa verdiği yanıtı artırabilir; şişlik, hassasiyet ve fırçalarken kanama görülebilir. Kusmayla ağıza gelen asit ve beslenme alışkanlıklarındaki değişiklikler de dişleri etkileyebilir. Her gebede aynı sorun gelişmez. Koruyucu bakım ve gerekli diş tedavisi gebelikte sürdürülmelidir; yakınmaları doğum sonrasına bırakmak uygun bir genel kural değildir.

Diş hekimine ne zaman haber vermeliyim?

Gebelik olasılığında bile ekibi bilgilendirin. Gebelik haftası, tahmini doğum tarihi, kullanılan ilaçlar ve takviyeler bakım planına yardımcı olur. Yüksek riskli gebelik varsa diş hekimiyle kadın doğum hekiminin iletişim kurması gerekebilir. Bu bilgiler bütün tedavilerin yasak olduğu anlamına gelmez; uygun uygulamayı birlikte seçmeye yarar.

Dolgu, kanal tedavisi veya çekim ertelenmeli mi?

Gerekli koruyucu, tanısal ve tedavi edici diş işlemleri gebeliğin farklı dönemlerinde uygulanabilir. Ağrı veya enfeksiyon için gereken tedaviyi sırf ilk ya da son üç ay olduğu için otomatik ertelemek, sorunu büyütebilir. İşlemin gerekliliği, annenin sağlık durumu ve konforu değerlendirilerek plan yapılır. Acil tedavi ile isteğe bağlı işlem aynı öncelikte değildir.

Röntgen ve lokal uyuşturma yapılabilir mi?

Gerektiğinde dental röntgen ve uygun lokal anestezi gebelikte kullanılabilir. Görüntüleme gereksinimini diş hekimi belirler; yalnız gebelik nedeniyle gerekli tanıyı sürekli ertelemek doğru değildir. Ağrı kesici, antibiyotik veya başka ilaç seçimi kişiseldir; gebelikte güvenli olduğunu düşünerek eski bir reçeteyi kendiniz başlamayın. Gerektiğinde kadın doğum hekimine danışılır.

Diş eti üzerindeki yeni şişlik ne olabilir?

Gebelikte kolay kanayan, kırmızı bir doku büyümesi gelişebilir; buna gebelik granülomu denebilir. Bu oluşum kanser değildir, fakat yeni kitleyi kendiniz teşhis etmeyin; diş hekimi görmelidir. Bazıları doğumdan sonra kaybolabilir. Kanama veya rahatsızlık varsa nasıl izleneceği ve müdahale gerekip gerekmediği muayenede belirlenir.

Kustuktan hemen sonra diş fırçalamalı mıyım?

Hemen fırçalamak, asitle yumuşamış mineyi aşındırabilir. Önce ağzınızı suyla çalkalayın; fırçalamayı daha sonra yapın. Sık kusma ağız sağlığını da etkilediğinden diş hekiminize söyleyin. Yiyecekleri tutmakta zorlanıyorsanız bunu gebeliği izleyen hekime bildirin; yalnız ağız bakımını değiştirmek bulantının tıbbi değerlendirmesinin yerine geçmez.

Beslenme ve günlük bakım nasıl birlikte yürütülür?

Dengeli, besleyici gıdalar ve yeterli su tüketimi bakımın parçasıdır. Gerekli gebelik vitaminini izleyen hekimle konuşun; diş şikâyetini gidermek için ayrıca yüksek doz takviye seçmeyin. Bulantı nedeniyle beslenme düzeniniz değişiyorsa hem alımınızı hem dişlerin asitle karşılaşmasını görüşmede anlatın. Sık kusmanın mine üzerindeki etkisini göz ardı etmeyin.

Florürlü macunla günde iki kez fırçalayın ve diş aralarını her gün temizleyin. Bulantı veya hassas diş eti bakımı zorlaştırıyorsa diş hekiminizden uygulanabilir bir düzen isteyin. Diş eti iltihabı gelişmişse daha sık profesyonel temizlik veya başka destek gerekebilir; bakım, yalnız bir gargara seçmekten ibaret değildir.

Diş eti hastalığı kesin erken doğuma yol açar mı?

Bazı gebelik sonuçlarıyla ilişkiler bildirilse de bu, her diş eti hastalığının doğrudan erken doğuma neden olduğunu kanıtlamaz. Diş eti tedavisi annenin ağız sağlığını iyileştirmek için önemlidir; belirli bir doğum sonucunu garanti etmez. Gebelik takibini ve gerekli diş bakımını birlikte sürdürün.

Kaynaklar

• ADA: Gebelikte ağız ve diş değişiklikleri
• ADA: Gebelikte diş tedavisinin güvenliği
• ADA: Gebelikte beslenme ve kusma sonrası bakım