Şeker Tüketimini Azaltmak İçin Ne Yapılmalı?

Şeker tüketimini azaltırken önce şeker eklenmiş içecekleri, tatlıları ve sık tükettiğiniz paketli ürünleri gözden geçirin. Amaç bütün meyveleri veya sütü yasaklamak değildir. Azaltılacak şeker türünü tanımak, alışverişte ve günlük öğünlerde daha anlamlı değişiklik yapmayı sağlar.

Serbest şeker ile doğal şeker aynı kapsam değildir

Besine üretici veya tüketici tarafından eklenen şekerler; bal, şuruplar ve meyve suyundaki şekerler serbest şeker kapsamında değerlendirilir. Bütün meyve ve sütte doğal bulunan şekerler aynı gruba girmez. Balı “doğal” olduğu için sınırsız kullanmak, şeker azaltma hedefiyle uyumlu değildir.

Neden azaltılması öneriliyor?

WHO’nun serbest şeker rehberi, alımı azaltmayı diş çürükleri ve sağlıksız kilo artışının önlenmesine yönelik beslenme yaklaşımının bir parçası olarak ele alır. Bu genel halk sağlığı önerisi, bir kişinin kilo vereceğini garanti etmez veya özel bir tedavi menüsünün yerini tutmaz.

Küçük değişiklikleri seçin

Çay veya kahveye eklediğiniz şekeri kademeli azaltabilir; şekerli içeceğin yerine su seçebilirsiniz. Tatlandırılmış kahvaltılık yerine şekersiz tahıl ve meyve, şuruplu konserve meyve yerine meyve suyunda konserve meyve düşünülebilir. Önce en sık tekrar eden seçimden başlayın; her değişikliği aynı gün yapmak gerekmez.

Etikette toplam ve eklenmiş şekeri ayırın

Toplam şeker bilgisi hem doğal hem eklenmiş şekerleri içerebilir. Bazı etiketlerde eklenmiş şeker ayrıca gösterilir; FDA’nın ABD etiketlerinde anlattığı “eklenmiş şeker dahil” ifadesi, bunun toplamın içinde olduğunu belirtir. Bu iki değeri ayrı şeker miktarlarıymış gibi toplayarak hesabı büyütmeyin.

Örneğin tatlandırılmış bir yoğurdun toplam şekeri, sütün doğal şekerini ve sonradan eklenen şekeri birlikte kapsayabilir. Etikette yalnız toplam şeker varsa, eklenen kaynakları anlamak için içerik listesini de inceleyin. Sade ürünle tatlandırılmış ürünü yalnız ön yüzündeki ifadeye bakarak eşdeğer saymayın.

Şeker bilgisi etiketteki tek değerlendirme ölçütü değildir. Diğer besin öğelerini ve gerçekten tükettiğiniz miktarı da gözden geçirin. Alışverişte seçtiğiniz ürünü hangi öğünde ve ne kadar tükettiğinizi düşünmek, yalnız “şekeri az” yazısını izlemekten daha kapsamlı bir seçim sağlar.

Şeker yalnız tatlıda bulunmaz

Şeker tüketiminin bir bölümü, tatlı olarak düşünülmeyen işlenmiş ürünlerden gelebilir. Sosları ve sık kullandığınız paketli seçenekleri de gözden geçirin. Alışveriş kaydında yalnız çikolatayı değil, gün içinde tekrar tekrar kullanılan bu ürünleri de görmek değişiklik yapacağınız alanları belirler.

İçecek düzenini su içme alışkanlığı yazısıyla birlikte gözden geçirebilirsiniz.

İlgili Okumalar

• Diyet ve Beslenme Rehberi
• Vitaminler, Mineraller ve Sağlık Takviyeleri Rehberi
• Laboratuvar Testleri ve Tahlil Rehberi

Kaynaklar

• NHS: Sugar facts
• WHO: Free sugars guidance
• FDA: Added sugars labels