Hipertrofik skar ve keloid, iyileşen ciltte gelişen kabarık izlerdir. En yararlı ayrım, izin ilk yaranın sınırlarını aşıp aşmadığı ve zaman içinde nasıl değiştiğidir. İkisi de kaşıntı veya rahatsızlık yapabilir; ancak büyüme davranışı ve tedaviye yanıtları aynı değildir.
Hipertrofik skar ile keloid arasındaki farklar
| Özellik | Hipertrofik skar | Keloid |
|---|---|---|
| Sınır | İlk yaranın alanında kalır. | İlk yaranın dışına yayılabilir. |
| Başlangıç | Yaralanmadan sonraki haftalarda görülebilir. | Aylar veya yıllar sonra da gelişebilir. |
| Seyir | Kendiliğinden gerilemeye daha yatkındır. | Kalıcı olma ve tedaviye direnç eğilimi daha fazladır. |
Her kabarıklık keloid midir?
Hayır. Dermatolog çoğu zaman görünümü değerlendirerek tanıya yaklaşabilir; fakat başka cilt sorunları da benzer görünebilir. Tanı belirsizse biyopsi gerekebilir. Fotoğraftan kesin ad koyup rastgele ürün kullanmak yerine, yaranın nasıl oluştuğunu ve kabarıklığın nasıl değiştiğini muayenede anlatın.
Kimlerde ve hangi bölgelerde dikkat gerekir?
Keloidler göğüs üst kısmı, omuzlar, kulaklar ve boyunda daha sık görülür; koyu cilt tiplerinde de daha yaygındır. Hipertrofik izler iyileşen derideki gerginlikle ilişkili olabilir. Yatkın kişilerde gereksiz kozmetik işlemler ve yeni yaralanma oluşturabilecek uygulamalar öncesinde risk görüşülmelidir.
Silikon, enjeksiyon ve diğer seçenekler
Silikon tabakalar, bazı keloidleri düzleştirmeye yardımcı olabilir; açık yara veya kabuk üzerine uygulanmamalıdır. Kortikosteroid ya da başka ilaç enjeksiyonları, basınç uygulamaları, dondurma ve lazer de kişiye göre planlanabilen seçeneklerdir. Her yöntemin uygunluğu, yan etkileri ve beklenen sonucu ayrı konuşulmalıdır. Örneğin bazı enjeksiyonlar ciltte renk açılmasına yol açabilir.
Keloidi kestirmek kesin çözüm mü?
Cerrahi çıkarma sonrasında keloid yeniden büyüyebilir. Bu nedenle cerrahi düşünülüyorsa tekrar riskini azaltmaya yönelik ek yöntemler de planlanabilir. Herkes için kalıcı sonuç sağlayan tek bir tedavi yoktur. İşlem sayısı veya yöntemi yalnız izin boyutuna bakılarak seçilmez.
Tedaviden ne beklenmeli?
Amaç yalnız görünüm değildir: kaşıntıyı, ağrıyı ve hareketi kısıtlayan gerginliği azaltmak da önemlidir. Hipertrofik izin kendiliğinden gerileyebilmesiyle keloidin daha kalıcı seyri, tedavi beklentisini değiştirir. Her kabarık izi aynı hızda düzleştirmeye çalışmak yerine değişim ve işlev birlikte değerlendirilir.
Görüşmeye nasıl hazırlanmalı?
Önceki tedavileri ve cildinizin bunlara verdiği yanıtı anlatın. Önceliğiniz ağrının azalması mı, izin yumuşaması mı, görünümü mü? Bunu açıkça söyleyin. Planlanan bakımı ve kontrolleri sürdürmek önemlidir. Ameliyat sonrası yara bakımı yeni kesi bakımını anlatır; kapanmış izin tedavisiyle açık yara bakımını aynı kabul etmeyin.
Kaynaklar
Yayın bilgileri
- Tarih bilgisi
- Yayın tarihi:
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tıbbi içerik sınırlarını okuyun.