Hasta bezini çöpe atarken eldiven, dışkı ve idrarla doğrudan teması azaltır; özellikle sızıntı, ishal, açık yara veya bakım verenin elinde kesik varsa yararlıdır. Eldiven el hijyeninin yerine geçmez. Kirli bez içe katlanıp sızdırmaz torbaya alınmalı, kapaklı çöp kutusuna atılmalı, temas yüzeyi temizlenmeli ve eldiven çıkarıldıktan sonra eller sabunla yıkanmalıdır.
Her bez değişiminde eldiven gerekir mi?
Ev bakımında risk duruma göre değişir; dışkı, ishal, yara, kan veya sıçrama olasılığında tek kullanımlık eldiven uygundur. Sağlık ekibinin kişiye özel enfeksiyon planı önceliklidir. Eldiven yoksa çıplak elle bulaşmayı önleyip işlem sonrası doğru el yıkama şarttır; kirli elle yüze dokunulmaz.
Eldiven nasıl çıkarılır?
Bir eldivenin dış yüzeyi bilekten tutulup içe çevrilerek çıkarılır ve eldivenli elde tutulur. Çıplak parmak diğer eldivenin bilek içinden geçirilerek dış yüzeye dokunmadan çıkarılır. İkisi birlikte atılır. Çıkarma sırasında deri kirlenirse hemen sabun ve suyla yıkanır.
Eldivenle hangi yüzeylere dokunulmamalıdır?
Telefon, kapı kolu, musluk, temiz bez, ilaç kutusu ve yiyecek yüzeyine kirli eldivenle dokunmayın. Kirli görevden temiz göreve geçerken eldiven değiştirilir. Aynı eldivenle birden fazla kişiye bakım yapılmaz. Eldiveni yıkayıp yeniden kullanmak küçük delikleri güvenli hâle getirmez.
Kirli bez nasıl paketlenir?
Tek kullanımlık bez, iç yüzeyi kapatacak şekilde katlanır; dışkı çevreye bulaştırılmadan plastik astarlı kapaklı kutuya konur. Yerel atık kuralları ve bakım hizmetinin talimatı izlenir. Bez sıkılarak hava çıkarılmaz, mutfak çöpünün üstünde açık bırakılmaz ve çocukların erişimine konmaz.
Bez değiştirme yüzeyi nasıl temizlenir?
Önce görünür kir kâğıt havlu veya uygun bezle kaldırılır, sonra yüzey deterjanla temizlenir ve gerektiğinde uygun dezenfektan etiketindeki temas süresiyle uygulanır. Kimyasallar karıştırılmaz. Kumaş örtü kirlenmişse ayrı yıkanır. Yüzey tamamen kuruyana kadar temiz malzeme konmaz.
El yıkama nasıl yapılmalıdır?
Eldiven çıkarıldıktan sonra eller akan su ve sabunla en az 20 saniye ovalanır; parmak araları, başparmak ve tırnak çevresi unutulmaz. Görünür dışkı kirinde alkol bazlı antiseptik sabunlu suyun yerine geçmez. Bakım verilen kişinin elleri de gerekirse güvenle temizlenir.
İshal varsa ek önlem gerekir mi?
İshalli dışkıda bulaşıcı etken olasılığı artabilir. Ayrı temizlik malzemesi, daha sık yüzey dezenfeksiyonu ve çamaşırların sızdırmadan taşınması gerekir. Norovirüs gibi etkenlerde ürün seçimi önemlidir; yerel sağlık önerisi izlenir. Bakım veren de kusma veya ishal olursa mümkünse görevi devretmelidir.
Çamaşırlar nasıl taşınmalıdır?
Kirli çarşaf ve giysi silkelenmez; vücuttan uzak tutulup sızdırmaz torba veya sepete alınır. Ürün etiketinin izin verdiği en sıcak uygun program ve deterjan kullanılır, tam kurutulur. Temiz çamaşır kirli sepet içine geri konmaz. Taşıma sonrası eller yıkanır ve sepet temizlenir.
Ciltte yara varsa ne yapılır?
Bakım verenin elindeki kesik su geçirmez bandajla kapatılır ve eldiven takılır. Hastanın bez bölgesinde kızarıklık, açık yara, kötü koku veya akıntı varsa sağlık profesyoneline bildirilir. Koruyucu krem kişiye özel araçla uygulanır; kutuya kirli eldivenle tekrar girilmez.
Ne zaman sağlık yardımı gerekir?
Bakım verilen kişide kanlı dışkı, yüksek ateş, sürekli ishal, bilinç değişikliği, çok az idrar veya hızla yayılan cilt enfeksiyonu tıbbi değerlendirme gerektirir. Bakım verenin gözüne ya da ağzına sıçrama olursa bölge suyla durulanır ve maruziyet türüne göre profesyonel danışmanlık alınır.
Güvenli uygulama özeti
Bez değişimi başlamadan temiz bez, mendil, torba, eldiven ve yüzey ürünü erişilebilir hazırlanır; böylece kirli ellerle odada dolaşmak gerekmez. Bir el her zaman hareket kısıtlı kişiyi güvenle destekler. İşlem saati, dışkının görünümü ve cilt değişikliği bakım kaydına yazılabilir. Eldiven lateks alerjisi yapıyorsa uygun alternatif seçilir. Kesici, iğne veya tıbbi atık normal bez torbasına konmaz; ayrı güvenli atık düzeni gerekir. Evde bakım planı hastane taburculuk önerileriyle uyumlu tutulmalıdır.
Bakım alanını önceden hazırlama
Temiz bez, tek kullanımlık eldiven, kapatılabilir atık torbası, kâğıt havlu ve uygun yüzey ürünü işlem başlamadan el uzanacak yere konur. Temiz malzeme kirli bölgenin karşı tarafında tutulur. Torbanın ağzı kirli eldivenle dıştan yaygın biçimde kirletilmez; gerekirse ikinci temiz torbaya alınır. İşlem bittikten sonra temas edilen musluk ve kapı kolu da kontrol edilir. Böylece bakım sırasında odalar arasında bulaş taşıma olasılığı azalır.
İlgili sağlık rehberleri
Resmî ve güvenilir kaynaklar
- CDC: Diaper Changing at Home
- CDC: Handwashing Steps
- CDC: Environmental Cleaning Procedures
- CDC NIOSH: Removing PPE
Yayın bilgileri
- Tarih bilgisi
- Yayın tarihi:
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tıbbi içerik sınırlarını okuyun.