Gözün beyazında büyüyen sarımsı et parçası çoğu zaman pinguekula veya korneaya doğru ilerleyen pterjiyum olabilir. Ultraviyole, rüzgâr ve kurulukla ilişkili bu oluşumların çoğu iyi huyludur; fakat yalnız görüntüden kesin tanı konmaz. Hızlı büyüme, düzensiz görünüm, kanama veya görme etkilenmesi göz hekimi değerlendirmesi gerektirir.
Pinguekula nedir?
Pinguekula, gözün beyaz kısmındaki konjonktivada çoğunlukla burun tarafında görülen sarı-beyaz kabarıklıktır. Genellikle korneanın üzerine ilerlemez. Kuruluk ve tahrişle kızarabilir. İyi huylu olma olasılığı yüksek olsa da yeni oluşum muayeneyle doğrulanmalıdır.
Pterjiyumdan farkı nedir?
Pterjiyum üçgensi damar-doku büyümesinin saydam korneaya doğru uzanmasıdır. İlerlerse astigmatizma veya görme eksenini etkileme riski vardır. Pinguekula kornea sınırında kalırken pterjiyum sınırı aşar; ayrım biyomikroskop muayenesiyle daha güvenilir yapılır. Büyümenin yönü ve önceki fotoğraflarla değişimi klinik değerlendirmeye yardımcı olur. Aynı ışıkta çekilen tarihli görüntüler, hastanın kendi gözlem kaydını daha tutarlı hâle getirebilir; ancak muayenenin yerini tutmaz.
Neden sarı görünür?
Dokuda protein, yağ ve elastik lif değişiklikleri sarımsı görünüm oluşturabilir. Sarılıkta ise gözün beyazının daha yaygın biçimde sararması beklenir. Tüm gözde sararma, koyu idrar veya karın yakınması varsa yalnız göz yüzeyi lezyonu kabul edilmeden sistemik değerlendirme gerekir.
Güneş ve rüzgâr etkili midir?
Uzun süre ultraviyole ışını, kuru ve tozlu ortam ile rüzgâr bu oluşumlarla ilişkilidir. Dışarıda UV korumalı, yüze oturan güneş gözlüğü ve siperli şapka kullanılabilir. Camın yalnız koyu olması yeterli değildir; güvenilir UV koruması aranır.
Kuruluk büyümeyi hızlandırır mı?
Kuruluk ve yüzey tahrişi lezyonu daha belirgin, kızarık ve rahatsız hâle getirebilir; gerçek büyüme ile şişme karıştırılabilir. Yapay gözyaşı bazı kişilerde rahatlatır. Koruyucu içerik ve kullanım sıklığı kişiye göre seçilir. Kızarıklık giderici damlaların sık kullanımı uygun değildir.
Evde fotoğrafla takip yapılabilir mi?
Aynı ışık ve açıyla çekilen fotoğraf değişimi fark etmeye yardımcı olabilir, fakat muayenenin yerini tutmaz. Telefon görüntüsünde yansıma ve büyütme yanıltabilir. Haftalık sürekli ölçüm kaygıyı artırabilir. Hekim önerdiği kontrol aralığını lezyonun görünümüne göre belirler.
Kontakt lens kullanılabilir mi?
Lens, kuru göz ve tahrişi artırarak rahatsızlığı belirginleştirebilir. Ağrı, kızarıklık veya yabancı cisim hissi varken lens çıkarılır. Lezyonun üzerine baskı yapan veya kötü oturan lens göz hekimi tarafından değerlendirilir. Lens suyla temas ettirilmez ve kullanım süresi aşılmaz.
İltihaplanırsa ne yapılır?
Kızarıklık, batma ve şişme pinguekülit olarak değerlendirilebilir. Soğuk kompres ve uygun yapay gözyaşı rahatlatabilir. Steroid damla gerekirse göz hekimi kısa süre ve takip altında verir. Eski steroid damlayı kullanmak enfeksiyonu maskeleyebilir ve göz tansiyonunu yükseltebilir.
Görmeyi nasıl etkileyebilir?
Pinguekula genellikle görme eksenine girmez. Pterjiyum korneayı çekerek astigmatizma oluşturabilir veya merkeze yaklaşırsa görmeyi azaltabilir. Bulanıklığın yalnız lezyondan olduğu varsayılmaz; kırma ölçümü, kornea ve retina değerlendirilir.
Ameliyat ne zaman düşünülür?
Görmeyi etkileyen ilerleme, belirgin astigmatizma, sürekli iltihap veya seçilmiş olguda ciddi rahatsızlık ameliyatı gündeme getirebilir. Kozmetik neden tek başına karar verdirmez. Cerrahi sonrası tekrarlama ve iz gibi riskler vardır; teknik ve yarar-risk göz cerrahıyla konuşulur.
Kötü huylu lezyonla karışabilir mi?
Göz yüzeyi tümörleri nadirdir fakat hızlı büyüme, düzensiz kalınlaşma, belirgin besleyici damar, renk değişimi veya tekrarlayan kanama kuşku yaratabilir. Bu belirtiler kanser olduğu anlamına gelmez; uzman muayenesi ve gerekirse görüntüleme ya da doku incelemesi gerektirir.
Gözde yabancı cisimle nasıl ayrılır?
Ani başlayan tek noktada batma, çalışma sırasında metal-toz maruziyeti ve yoğun sulanma yabancı cismi düşündürebilir. Göz ovuşturulmaz ve cisim aletle çıkarılmaz. Kimyasal temas varsa göz bol temiz suyla hemen yıkanır ve acil yardım alınır.
Hangi belirtiler aynı gün değerlendirilmelidir?
Ani görme azalması, orta-şiddetli ağrı, ışığa bakamama, travma, irinli akıntı veya kontakt lensle ağrılı kırmızı göz aynı gün değerlendirilir. Yavaş büyüyen pinguekula genellikle bu belirtileri yapmaz. Rutin randevu ile acil bulgular birbirinden ayrılmalıdır.
Korunma planı nasıl yapılır?
UV korumalı gözlük, şapka, tozlu işte uygun koruyucu ekipman, rüzgârdan korunma ve kuru göz yönetimi birlikte kullanılır. Sigara dumanından kaçınılır. Bu önlemler mevcut oluşumu kesin yok etmez, fakat yüzey tahrişini ve çevresel yükü azaltabilir.
Pinguekula hakkında ilgili sağlık bölümleri
Pterjiyumdan için güvenilir klinik kaynaklar
- MedlinePlus: Pinguecula
- AAO: Pinguecula and pterygium
- CDC Yellow Book: Sun exposure
- NEI: Keep your eyes healthy
Yayın bilgileri
- Tarih bilgisi
- Yayın tarihi:
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tıbbi içerik sınırlarını okuyun.