Göğüs Tüpü Bakımı ve Takibi

Göğüs tüpü, akciğerin içine değil, akciğerle göğüs duvarı arasındaki boşluğa yerleştirilen bir drendir. Hava, sıvı veya kanın boşalmasını sağlayabilir. Bakımın amacı yalnız pansumanı temiz tutmak değil, sistemin güvenli çalışmasını ve hastanın rahat soluyabilmesini izlemektir.

Günlük izlemde neye bakılır?

Ekip solunumu, ağrıyı, tüpün yerini, bağlantıları ve çıkan içeriği değerlendirir. Gerekirse kontrol görüntülemesi yapılır. Drenajın aniden değişmesini veya tüp çevresinde yeni şişlik oluşmasını bildirin. Tüp yerinden oynamışsa dışarıdan görünümü normal olsa bile değerlendirme gerekir.

Hareket ederken sistemi koruyun

Sulu toplama şişesi kullanılan sistemlerde şişeyi dik ve tüpün göğüsten çıktığı düzeyin altında tutun. Ayağa kalkarken, yatakta dönerken veya tuvalete giderken tüpün çekilmemesine dikkat edin. Hortumun üzerine oturmayın, basmayın; yatağa dolanmasını önleyin. İlk hareketlerde destek isteyin.

Duvar emişine bağlı bir sistemle taşınabilir cihazın hareket kuralları aynı değildir. Yürüyebilmek için emişi kendiniz ayırmayın. Hangi hareketlere izin verildiğini ve cihazı kimin taşıyacağını hemşirenizden öğrenin. Şişenin devrilmesi veya bağlantının ayrılması halinde hemen yardım çağırın.

Tüpü kendi kararınızla klemplemeyin, kapatmayın veya tıkanıklığı açmaya çalışmayın. Özellikle hava kaçağında akışın engellenmesi tehlikeli olabilir. Akışın durması yalnız iyileşme anlamına gelmez; sistem ve hasta birlikte değerlendirilir.

Şişedeki kabarcıklar ne anlama gelir?

Hava boşaltılan sulu sistemde kabarcık görülmesi, havanın dışarı çıkmasının bir parçası olabilir. Fakat kabarcıkların belirgin artması, pansumanın ıslanması veya bağlantıda hava-sıvı kaçağı fark edilmesi ekibe bildirilmelidir. Şişeyi kendiniz boşaltıp su seviyesini değiştirmeyin; görünümü denemek için bağlantıyı açmayın. Tek bir işaretten sistemin güvenli çalıştığı sonucunu çıkarmak yerine endişenizi hemşireyle paylaşın.

Ağrı solunumu engellememeli

Giriş yerinde rahatsızlık olabilir; fakat ağrı derin nefes almanızı, öksürmenizi veya güvenli hareketi engelliyorsa ekibe söyleyin. Verilen ağrı planını izleyin; ilaçları kendiniz artırmayın. Pansumanın ıslanması, gevşemesi veya tüpün çekilmesi ağrıyla birlikte değerlendirilmelidir. Solunum çalışmalarını size öğretilen biçimde sürdürün.

Hangi durumda hemen yardım gerekir?

Yeni veya artan nefes darlığı, belirgin göğüs ağrısı, tüpün çıkması ya da göğüs duvarında hızla gelişen şişlikte görevliye hemen haber verin. Ateş, artan kızarıklık veya akıntıyı da bildirin. Çıkmış tüpü kendiniz geri itmeyin. Hastane dışında ciddi solunum güçlüğü veya hızla kötüleşme varsa acil yardım isteyin.

Tüpün çıkarılmasına nasıl karar verilir?

Süre herkeste aynı değildir; takılma nedeni, drenaj ve kontrol bulguları birlikte değerlendirilir. Yalnız gün sayısına veya tek bir şişe görünümüne göre karar verilmez. Sonrasında göğüs tüpü çıktıktan sonra evde bakım ve uyarılar için kişisel talimat alın.

Kaynaklar

North Tees: Göğüs dreni · Southampton: Dren bakımı · BTS: Plevral hastalık ve işlemler · Guy’s and St Thomas’: Göğüs dreni