Tek Gözde Ani Kızarma Ağrı Yapmıyorsa

Tek gözün beyaz bölümünde aniden beliren parlak kırmızı bir alan, özellikle ağrı ve görme değişikliği yoksa çoğu zaman subkonjonktival kanamadır. Bu durumda göz yüzeyindeki çok ince bir damar çatlar ve kan, şeffaf konjonktiva tabakasının altında birikir. Görüntü çarpıcı olabilir; fakat tipik subkonjonktival kanama genellikle görmeyi bozmaz ve birkaç hafta içinde kendiliğinden çekilir.

Bununla birlikte her ağrısız kırmızı göz yüzeysel kanama değildir. Görmede azalma, ışık çakması, yeni uçuşmalar, ışığa bakamama, şiddetli baş ağrısı, bulantı, göz bebeği farklılığı, travma veya kimyasal temas varsa acil göz değerlendirmesi gerekir. Kontakt lens kullananlarda ağrı hafif olsa bile kornea enfeksiyonu hızla ilerleyebilir. Bu rehber, güven verici bir yüzeysel kanama ile göz acillerini ayırmaya yardımcı olacak işaretleri açıklar.

Ağrısız ani göz kızarıklığı nasıl görünür?

Subkonjonktival kanama çoğunlukla gözün beyaz kısmında sınırları belirgin, düz ve parlak kırmızı bir leke şeklindedir. Kan silinmez, yıkamayla kaybolmaz ve gözün renkli bölümünün önüne geçmez. Kişi çoğu kez aynaya bakınca veya bir başkası söylediğinde fark eder. Hafif batma ya da yabancı cisim hissi olabilir; belirgin ağrı, yoğun akıntı ve görme kaybı tipik değildir.

Moorfields Eye Hospital hasta rehberi, subkonjonktival kanamayı gözün beyaz kısmında aniden oluşan, genellikle ağrısız ve görmeyi etkilemeyen kırmızı bir leke olarak tanımlar. Leke çözülürken morarma gibi koyulaşabilir, sarı veya turuncu tonlara dönebilir; bu renk değişimi tek başına kötüleşme anlamına gelmez.

Hangi belirtilerde acil yardım gerekir?

Tek göz kızarıklığına aşağıdakilerden biri eşlik ediyorsa aynı gün acil göz muayenesi gerekir; ciddi travma, kimyasal temas veya ani görme kaybında 112 aranmalıdır:

• Görmede azalma, perde inmesi, yeni ışık çakması veya çok sayıda uçuşan cisim,
• Şiddetli göz ağrısı, ışığa bakamama veya göz çevresinde belirgin hassasiyet,
• Şiddetli baş ağrısı, bulantı-kusma, ışıkların çevresinde renkli halkalar,
• Göz bebeklerinin farklı büyüklükte olması, göz hareketinde kısıtlılık veya çift görme,
• Darbe, delici yaralanma, yüksek hızlı metal/cam parçası veya göze kimyasal sıçraması,
• Kontakt lens kullanırken gelişen kızarıklık, batma, akıntı veya bulanık görme,
• Gözün öne doğru çıkması, göz kapağında hızla artan şişlik veya ateş,
• Yenidoğanda kızarık göz ya da yoğun irinli akıntı.

NHS kırmızı göz rehberi; görme değişikliği, ışığa bakarken ağrı, ciddi baş ağrısı-bulantı, travma, kimyasal temas, gözde yabancı cisim ve eşit olmayan göz bebeklerini acil değerlendirme işaretleri arasında sayar. Belirti ağrısız görünse bile bu eşlik eden bulgular varsa evde beklenmemelidir.

Subkonjonktival kanama neden oluşur?

Birçok vakada belirgin neden bulunmaz. Öksürme, hapşırma, kusma, ıkınma, ağır kaldırma veya yoğun egzersiz sırasında toplardamar basıncının kısa süre artması yüzeysel damarın çatlamasına yol açabilir. Gözü kuvvetli ovalamak, küçük bir darbe, kontakt lensi takıp çıkarırken yüzeyi tahriş etmek ve yakın zamanda göz ameliyatı ya da enjeksiyonu geçirmek de neden olabilir.

Yüksek tansiyon, diyabet, damar kırılganlığı ve kanın pıhtılaşmasını etkileyen hastalıklar tekrarlayan kanama olasılığını artırabilir. Aspirin, warfarin ve diğer kan sulandırıcı ilaçlar kanamanın daha kolay ortaya çıkmasına veya geniş görünmesine katkıda bulunabilir. Ancak kan sulandırıcı ilaç, yalnız gözdeki leke nedeniyle kendi kendine kesilmemelidir; ilacı düzenleyen hekimle görüşülmelidir.

Kanama ile yaygın göz kızarıklığı nasıl ayrılır?

Subkonjonktival kanama genellikle keskin sınırlı, tek parça kırmızı leke oluşturur. Konjonktivitte ise damarlar daha yaygın biçimde belirginleşir; sulanma, kaşıntı, yanma ve viral veya bakteriyel nedene göre akıntı görülebilir. Alerjik kızarıklık çoğunlukla iki gözü etkiler ve yoğun kaşıntı ön plandadır. Kuru gözde kızarıklık daha dağınık, batma ve kumlanma hissiyle birlikte olabilir.

MedlinePlus subkonjonktival kanama sayfası, tipik bulgunun gözün beyazında ağrısız parlak kırmızı bir leke olduğunu; akıntı ve görme değişikliği beklenmediğini belirtir. Belirgin ağrı, ışık hassasiyeti veya görme azalması varsa basit yüzeysel kanama varsayılmamalıdır.

Ağrı olmaması ciddi göz hastalığını dışlar mı?

Hayır. Ağrı olmaması subkonjonktival kanamayı destekler fakat gözün arka bölümündeki retina ve damar sorunları bazen ağrısız görme değişikliği yapabilir. Retina yırtığı veya dekolmanında kırmızı göz şart değildir; ışık çakması, yeni uçuşmalar ve perde hissi daha önemli olabilir. Göz damar tıkanıklıkları da ani ve ağrısız görme kaybıyla ortaya çıkabilir.

Akut açı kapanması glokomu genellikle ağrılıdır ve baş ağrısı, bulantı, bulanık görme ile birliktedir; fakat belirtilerin ifadesi kişiden kişiye değişebilir. Üveit ve kornea hastalıklarında çoğu kez ışık hassasiyeti veya ağrı bulunur. Bu nedenle güvenli ayrımda yalnız ağrıya değil, görme düzeyi, travma, lens kullanımı ve nörolojik belirtilere de bakılır.

Kontakt lens kullananlarda yaklaşım neden farklıdır?

Kontakt lens, kornea enfeksiyonu riskini artırabilir. Kırmızı göz geliştiğinde lens hemen çıkarılmalı ve göz düzelene, göz hekimi güvenli olduğunu söyleyene kadar yeniden takılmamalıdır. Kullanılmış lens ve lens kabı tanı açısından istenebileceği için hemen atılmamalı; fakat tekrar kullanılmamalıdır. Kızarıklığa ağrı, batma, ışık hassasiyeti, akıntı veya bulanık görme eşlik ediyorsa aynı gün göz hekimi değerlendirmesi gerekir.

Antibiyotikli veya steroidli göz damlası rastgele kullanılmamalıdır. Steroid damlalar bazı enfeksiyonları kötüleştirebilir ve göz tansiyonunu yükseltebilir. Lensle ilgili ayrıntılı güvenlik bilgisi için Gözde Kızarıklıkta Lens Kullanımı Bırakılmalı mı? rehberi okunabilir.

Travma veya kimyasal temas varsa ne yapılmalıdır?

Darbe sonrası oluşan küçük bir yüzeysel kanama masum olabilir; ancak göz küresinin daha derin yaralanması dışarıdan yalnız kızarıklık gibi görünebilir. Görme azlığı, çift görme, göz hareketinde kısıtlılık, düzensiz göz bebeği, şiddetli ağrı, gözün şeklinde değişiklik veya 360 dereceyi saran yoğun kanama varsa göze baskı uygulanmamalı ve acil yardım istenmelidir. Saplanmış cisim çıkarılmaya çalışılmamalıdır.

Kimyasal sıçramada kontakt lens varsa çıkarılır ve göz temiz, ılık akan suyla en az 20 dakika kesintisiz yıkanır; yardım çağrısı yıkamayı geciktirmemelidir. Kimyasalın kabı veya adı mümkünse sağlık ekibine iletilir. Kızarıklık azalsa bile kimyasal göz yaralanması acil göz muayenesi gerektirir.

Evde ne yapılabilir, neler yapılmamalıdır?

Tipik, travmasız, ağrısız ve görmeyi etkilemeyen subkonjonktival kanama çoğunlukla tedavisiz iyileşir. Hafif yüzey rahatsızlığında koruyucu içermeyen yapay gözyaşı hekime veya eczacıya danışılarak kullanılabilir. Göz ovalanmamalı, lekeyi dağıtmak için masaj yapılmamalı ve kızarıklık giderici damar büzücü damlalarla görüntü gizlenmeye çalışılmamalıdır.

Antibiyotik damla yüzeysel kanamayı iyileştirmez. Göz kapatılmamalı, bitkisel ürün, çay veya başka ev yapımı sıvılar damlatılmamalıdır. Kan sulandırıcı ve tansiyon ilaçları kendi kendine kesilmemelidir. Lekenin ilk gün fotoğrafını çekip görme değişikliği ve yayılımı izlemek yararlı olabilir; ancak acil belirti varsa fotoğrafla takip için beklenmez.

Ne zaman planlı muayene gerekir?

Kızarıklık iki–üç hafta içinde belirgin gerilemiyorsa, sık tekrarlıyorsa veya iki gözde birden oluyorsa hekim değerlendirmesi gerekir. Kolay morarma, burun-diş eti kanaması, ciltte noktasal kanamalar, idrar veya dışkıda kan gibi başka kanama belirtileri varsa gecikmeden başvurulmalıdır. Kan sulandırıcı kullananlarda tekrarlayan veya geniş kanama, ilaç düzeyi ve kanama riski açısından değerlendirilir.

Mayo Clinic subkonjonktival kanama rehberi, göz ağrısı, görme değişikliği, göz yaralanması, tekrarlayan kanamalar veya başka kolay morarma/kanama durumlarında sağlık profesyoneline başvurulmasını önerir. Tekrarlayan vakalarda tansiyon ölçümü ve klinik duruma göre kan sayımı ya da pıhtılaşma testleri düşünülebilir.

Göz muayenesinde hangi kontroller yapılır?

Hekim görme keskinliğini, göz bebeklerini, göz hareketlerini ve kızarıklığın yerini değerlendirir. Biyomikroskopla kornea, konjonktiva ve ön kamara incelenebilir; travma veya yabancı cisim şüphesinde fluorescein boya kullanılabilir. Gerektiğinde göz içi basıncı ölçülür ve göz dibi değerlendirilir. Tansiyon, kullanılan ilaçlar ve başka kanama bulguları sorgulanır.

Tipik tek seferlik subkonjonktival kanamada geniş laboratuvar testi çoğu zaman gerekmez. Tekrarlayan, açıklanamayan, iki taraflı veya başka kanamalarla birlikte olan durumlarda tam kan sayımı, pıhtılaşma testleri ve sistemik hastalık araştırması gündeme gelebilir. Testler yalnız klinik ihtiyaca göre seçilir.

İlgili göz sağlığı rehberleri

Genel kırmızı göz nedenleri için Göz Kızarıklığının Nedenleri, Tanısı ve Tedavisi, sulanma ve yüzey acilleri için Ani Tek Göz Sulanması Ne Zaman Acildir? yazıları kullanılabilir. Kategori düzeyinde Göz Sağlığı ve Hastalıkları Rehberi ve travma/acil belirtiler için Acil Tıp Rehberi ilgili konu kümelerine geçiş sağlar.

Tek gözde ağrısız parlak kırmızı leke, görme normalse ve travma yoksa çoğunlukla yüzeysel kanamadır. Güvenli yaklaşım, görüntünün çarpıcılığına veya ağrının olmamasına tek başına güvenmek yerine görme, ışık hassasiyeti, lens, travma ve sistemik kanama belirtilerini birlikte değerlendirmektir.

Sık sorulan sorular

Gözün beyazındaki kan lekesi kaç günde geçer?

Çoğu subkonjonktival kanama bir–iki haftada belirgin düzelir; geniş lekeler iki–üç haftayı bulabilir. İyileşirken sarı veya turuncu renk değişimi olabilir. Üç haftada gerilemeyen, tekrarlayan veya görme-ağrı bulgusu eklenen durumda muayene gerekir.

Tansiyon gözde damar çatlamasına neden olur mu?

Yüksek tansiyon yüzeysel damar kırılganlığına katkıda bulunabilir ve özellikle tekrarlayan kanamalarda tansiyon ölçümü uygundur. Tek bir leke yüksek tansiyon tanısı koydurmaz. Ölçümler sürekli yüksekse aile hekimi veya ilgili uzmanla değerlendirilmelidir.

Kan sulandırıcı ilaç kesilmeli mi?

Hayır, yalnız gözdeki kanama nedeniyle ilaç kendi kendine kesilmemelidir. İlacı kesmek pıhtı, inme veya kalp krizi riskini artırabilir. Kanama tekrarlıyor, genişliyor veya başka kanamalar eşlik ediyorsa ilacı yazan hekimle gecikmeden görüşülmelidir.

Önemli not: Bu içerik genel bilgilendirme içindir; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Kızarıklıkla birlikte görme kaybı, şiddetli ağrı, ışık hassasiyeti, travma, kimyasal temas veya eşit olmayan göz bebeği varsa acil yardım alın.